Thương vụ cảnh báo rủi ro và hướng dẫn doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường châu Phi

Ngày 26/3/2026, Thương vụ Việt Nam tại Algeria (kiêm nhiệm Senegal và Tunisia) đã tổ chức một phiên tư vấn xuất khẩu dành cho hơn 40 cơ quan, doanh nghiệp trong nước. Hoạt động này được triển khai thường xuyên nhằm cập nhật và cung cấp thông tin về các thị trường tiềm năng tại châu Phi, trong đó có Algeria, Senegal và Tunisia.

Châu Phi: thị trường giàu tiềm năng cho hàng hoá Việt Nam

Tại buổi làm việc, ông Hoàng Đức Nhuận, Tham tán thương mại đã trình bày chi tiết về đặc điểm thị trường của ba quốc gia, tập trung vào các lĩnh vực như nông sản, thủy sản, thực phẩm, đồ gỗ, dệt may, da giày, nguyên liệu nhựa và hóa chất. Bên cạnh đó, ông cũng chia sẻ các lưu ý quan trọng trong quá trình tìm kiếm đối tác, giao dịch và thanh toán, đồng thời giải đáp những vấn đề mà doanh nghiệp quan tâm.

Đối với thị trường Algeria, đại diện Thương vụ nhấn mạnh nhiều lợi thế cho hàng hóa Việt Nam. Quốc gia này có nhu cầu nhập khẩu lớn, dân số hơn 48 triệu người và quan hệ chính trị với Việt Nam đang phát triển tích cực, đặc biệt sau khi hai nước nâng cấp quan hệ lên đối tác chiến lược vào năm 2025. Doanh nghiệp hai bên ngày càng quan tâm đến thị trường của nhau, trong khi hàng Việt được đánh giá cao về chất lượng và giá cả. Ngoài ra, việc cả hai nước đều có đại sứ quán tại thủ đô của nhau giúp thuận tiện hơn trong việc cấp thị thực cho doanh nghiệp.

Đối với Senegal, dù quy mô thị trường không lớn với dân số khoảng 19 triệu người, nhưng so với nhiều quốc gia châu Phi khác, nền kinh tế nước này có mức độ mở cao và hội nhập sâu rộng cả ở phạm vi khu vực lẫn quốc tế. Senegal là thành viên của Liên minh Kinh tế và Tiền tệ Tây Phi (UEMOA), gồm 8 quốc gia sử dụng tiếng Pháp, đồng thời tham gia Cộng đồng Kinh tế Tây Phi với 15 nước thành viên. Quốc gia này được đánh giá cao nhờ môi trường chính trị ổn định, hệ thống hạ tầng tương đối phát triển, sở hữu sân bay quốc tế và cảng biển, đồng thời đóng vai trò là điểm trung chuyển hàng hóa cho các nước không giáp biển trong khu vực.

Bên cạnh đó, việc khai thác nguồn tài nguyên dầu mỏ, cùng với đẩy mạnh phát triển hạ tầng, dịch vụ và thực hiện các cải cách kinh tế quyết liệt, đã góp phần thúc đẩy tăng trưởng của Senegal. Theo ước tính của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tăng trưởng kinh tế của nước này đạt khoảng 8,4% trong năm 2025, thuộc nhóm cao nhất tại châu Phi.

Tunisia là thị trường có quy mô không lớn, với diện tích khoảng 163.610 km² và dân số gần 13 triệu người. Tuy vậy, đây lại là một trong những nền kinh tế năng động và có sức cạnh tranh cao trong khu vực châu Phi – Ả Rập, với mức độ hội nhập quốc tế sâu rộng. Nhờ vị trí địa lý thuận lợi, chỉ cách châu Âu khoảng 140 km, Tunisia có lợi thế lớn trong giao thương quốc tế.

Quốc gia này đã tham gia 8 hiệp định thương mại tự do (FTA) cả song phương và đa phương, đồng thời là một trong những nước đi đầu trong việc triển khai Hiệp định Thương mại Tự do Lục địa châu Phi (AfCFTA) với sự tham gia của 54 quốc gia. Vì vậy, Tunisia được xem là cửa ngõ quan trọng để hàng hóa từ các nước, trong đó có Việt Nam, tiếp cận thị trường châu Phi và Ả Rập, đặc biệt là khu vực Bắc Phi.
 
Những lưu ý khi xuất khẩu sang thị trường châu Phi

Tham tán thương mại Hoàng Đức Nhuận cũng lưu ý khi xuất khẩu sang Algeria, Senegal và Tunisia, các doanh nghiệp Việt Nam cần tìm kiếm đối tác qua các kênh uy tín như tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, hội chợ, triển lãm quốc tế, các diễn đàn doanh nghiệp, các cuộc giao thương trực tiếp; qua giới thiệu từ các cơ quan xúc tiến thương mại (như Thương vụ) và bạn hàng quen thuộc,...

Trước khi tiến hành giao dịch, doanh nghiệp cần đề nghị đối tác cung cấp giấy phép đăng ký kinh doanh, thẻ xuất nhập khẩu, bản sao hộ chiếu, thẻ căn cước của người đại diện để các cơ quan chức năng như các Thương vụ Việt Nam có thể hỗ trợ tư vấn, xác minh.

Về thanh toán khi xuất khẩu, nên áp dụng phương thức tín dụng thư (L/C) không hủy ngang có xác nhận của ngân hàng uy tín châu Âu, châu Mỹ hoặc phương thức nhờ thu chứng từ (DP at sight) có đề nghị khách hàng đặt cọc từ 20% trở lên giá trị tiền hàng, không chấp nhận phương thức trả chậm và D/A.

Bên cạnh đó, nếu nhập khẩu hàng từ châu Phi về Việt Nam, doanh nghiệp cần tiến hành kiểm định hàng hóa thông qua tổ chức giám định quốc tế có uy tín tại nước sở tại (như Bitec International SA, Văn phòng Veritas) trước khi đưa hàng lên tàu.

Doanh nghiệp Việt Nam cũng nên cố gắng đàm phán với nhà cung cấp để không phải đặt cọc tiền hoặc đặt cọc ở mức tối thiểu, đồng thời đối với những đơn hàng đầu tiên, chỉ nên mua với khối lượng nhỏ. Tốt nhất, trong giai đoạn đầu nên sang trực tiếp để gặp gỡ nhà cung cấp, giám sát việc thu mua và chất hàng lên tàu.

Liên quan đến thông tin trên nhãn mác, bao bì tại Algeria, Tunisia thường được viết bằng 2 thứ tiếng là tiếng Arab và một ngôn ngữ khác (tiếng Pháp hoặc tiếng Anh). Ngoài ra, ông Hoàng Đức Nhuận lưu ý doanh nghiệp cũng cần tìm hiểu thị hiếu, văn hóa người tiêu dùng tại các quốc gia Hồi giáo, quan tâm đến giấy chứng nhận Halal (giấy chứng nhận xác nhận sản phẩm không có các chất cấm theo yêu cầu Luật Hồi giáo) đối với các thực phẩm làm từ gia súc, gia cầm hoặc có chứa thịt.

 

Người thực hiện: Khánh Huyền