Tổng hợp, phân tích, đánh giá tình hình thực thi hiệp định VIFTA trong hoạt động xuất khẩu mặt hàng thủy sản của việt nam với thị trường I-XRA-EN tháng 7/2026

I-xra-en là thị trường có nhu cầu tiêu dùng thủy sản tương đối cao, nhưng khả năng tự cung cấp còn hạn chế, do đó phụ thuộc đáng kể vào nguồn nhập khẩu. Theo số liệu mới nhất của FAOSTAT tiêu thụ thủy sản bình quân đầu người tại I-xra-en đạt khoảng 24,8 kg/người vào năm 2023. Giai đoạn năm 2021-2025, trị giá nhập khẩu thủy sản của I-xra-en tăng từ 756,3 triệu USD lên 1,028 tỷ USD, tăng 35,9%. Mặc dù năm 2025 giảm 7,9% so với năm 2024, quy mô nhập khẩu vẫn cao hơn đáng kể so với năm 2021, cho thấy nhu cầu nhập khẩu thủy sản của I-xra-en tiếp tục ở mức cao và còn dư địa tăng trong thời gian tới.

Ảnh minh hoạ

I-xra-en đang có xu hướng đa dạng hóa nguồn cung thủy sản. Theo đó, I-xra-en đang giảm dần sự phụ thuộc vào một số nguồn cung truyền thống, đồng thời mở rộng và đa dạng hóa thị trường nhập khẩu để bảo đảm nguồn hàng, tăng cạnh tranh và hạn chế rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng. Việt Nam nằm trong nhóm các nhà cung cấp lớn, là thị trường cung cấp thủy sản lớn thứ 7 cho I-xra-en sau Nauy, Trung Quốc, Chile, Thái Lan, Hi Lạp và Hà Lan.

Hiệp định VIFTA có hiệu lực từ ngày 17/11/2024 tạo khổ pháp lý toàn diện, thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ thương mại, đầu tư, dịch vụ và hợp tác công nghệ cao song phương giữa Việt Nam và I-xra-en, trong đó I-xra-en cam kết tự do hóa khoảng 92,7% số dòng thuế vào cuối lộ trình. Đối với thủy sản, lợi ích quan trọng của VIFTA là tạo điều kiện cải thiện khả năng cạnh tranh về thuế quan khi doanh nghiệp đáp ứng quy tắc xuất xứ và các điều kiện hưởng ưu đãi.

Tuy nhiên, kết quả năm 2025 chưa cho thấy tác động rõ rệt của VIFTA đối với kim ngạch và thị phần thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên 6 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam tới thị trường I-xra-en đã đạt 38,65 triệu USD, tăng 27% so với cùng kỳ năm 2025, chiếm 6,82% tổng trị giá xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam tới I-xra-en.

Với những ưu đãi từ Hiệp định VIFTA và nhu cầu thị trường, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sang I-xra-en trong thời gian tới sẽ có triển vọng tích cực. Dự báo, giai đoạn năm 2026-2030, nhu cầu nhập khẩu thủy sản của I-xra-en sẽ duy trì ở mức cao và có khả năng tăng trở lại khi các yếu tố ngắn hạn được cải thiện. Nhu cầu sẽ tập trung vào các sản phẩm có giá cạnh tranh, chất lượng ổn định, thuận tiện sử dụng và có giá trị gia tăng cao. Xu hướng đa dạng hóa nguồn cung của I-xra-en cũng tạo thêm dư địa cho Việt Nam mở rộng thị phần. Với thị phần 7,5% năm 2025 và khoảng cách chỉ 0,9 điểm phần trăm so với Thái Lan, Việt Nam có khả năng thu hẹp và vượt Thái Lan nếu tận dụng hiệu quả VIFTA.

Nhìn chung, VIFTA đang và sẽ là đòn bẩy quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh của thủy sản Việt Nam tại thị trường I-xra-en. Việt Nam cần tận dụng VIFTA để phát triển mạnh các mặt hàng có lợi thế như tôm, cá ngừ, cá tra, mực, bạch tuộc và thủy sản chế biến; đồng thời tăng tỷ lệ sản phẩm chế biến sâu, nâng cao truy xuất nguồn gốc và chủ động đáp ứng các quy định mới của I-xra-en. Nếu thực hiện tốt các giải pháp này, VIFTA sẽ tạo cơ sở để thủy sản Việt Nam củng cố vị trí và từng bước nâng thị phần tại I-xra-en trong giai đoạn 2026-2030.

- Xem chi tiết tại đây;

 

Thực hiện: Trần Huyền