Quý I/2026: Việt Nam xuất siêu ở nhiều thị trường phát triển nhưng thâm hụt lớn với khu vực RCEP

Hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam trong 3 tháng đầu năm 2026 vẫn ghi nhận những kết quả tích cực, đặc biệt là tại các thị trường có Hiệp định thương mại tự do (FTA). Kim ngạch xuất khẩu sang các thị trường này chiếm tới trên 2/3 tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa. Diễn biến này không chỉ cho thấy mức độ hội nhập sâu rộng, mà còn khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của các FTA trong việc định hình cấu trúc thương mại của Việt Nam.

Quý I/2026: Việt Nam xuất siêu ở nhiều thị trường phát triển nhưng thâm hụt lớn với khu vực RCEP (Ảnh minh hoạ, nguồn Internet)

Theo số liệu thống kê của Cục Hải quan Việt Nam, tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam trong tháng 3/2026 đạt 46,44 tỷ USD, tăng mạnh 40,33% so với tháng trước và tăng 20,58% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 3 tháng, kim ngạch xuất khẩu đạt 122,93 tỷ USD, tăng 19,54%, cho thấy đà phục hồi rõ rệt. Trong đó, nhóm các thị trường thành viên Hiệp định RCEP tiếp tục là khu vực xuất khẩu lớn nhất, đạt 44,38 tỷ USD trong 3 tháng đầu năm 2026, chiếm 36,1% tổng kim ngạch và tăng 18,97% so với cùng kỳ.

Các thị trường thành viên Hiệp định CPTPP và EVFTA cũng duy trì tăng trưởng tích cực, lần lượt đạt 18,60 tỷ USD (tăng 15,39%) và tăng trưởng gần 10% trong 3 tháng đầu năm. Thị trường Anh (Hiệp định UKVFTA) tuy có quy mô nhỏ hơn nhưng vẫn ghi nhận mức tăng ổn định. Trong khi đó, nhóm thị trường thành viên Hiệp định EAEU ghi nhận sự sụt giảm trong tháng 3 so với cùng kỳ năm trước.

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu hàng hóa cũng ghi nhận mức tăng trưởng cao. Trong tháng 3/2026, kim ngạch nhập khẩu đạt 47,11 tỷ USD, tăng 38,15% so với tháng trước và tăng 27,76% so với cùng kỳ. Lũy kế 3 tháng, nhập khẩu đạt 126,57 tỷ USD, tăng 26,97%, cao hơn tốc độ tăng của xuất khẩu. Đáng chú ý, RCEP tiếp tục là nguồn cung nhập khẩu lớn nhất với kim ngạch 92,93 tỷ USD trong 3 tháng, chiếm tới 73,42% tổng nhập khẩu. Tỷ trọng cao này cho thấy mức độ phụ thuộc lớn của Việt Nam vào khu vực châu Á trong việc cung ứng nguyên vật liệu, linh kiện phục vụ sản xuất và xuất khẩu.

Trong tháng 3/2026, Việt Nam duy trì trạng thái xuất siêu đáng kể với các nhóm thị trường thành viên các FTA như EVFTA, CPTPP và UKVFTA. Cụ thể, với EVFTA, kim ngạch xuất khẩu đạt 5,53 tỷ USD, vượt xa nhập khẩu (đạt 1,69 tỷ USD), qua đó tạo mức thặng dư lên tới 3,83 tỷ USD. Tương tự, khối CPTPP cũng ghi nhận xuất siêu 1,12 tỷ USD, trong khi UKVFTA xuất siêu 644,89 triệu USD.

Ngược lại, tại khu vực RCEP, Việt Nam lại rơi vào tình trạng nhập siêu rất lớn khi nhập khẩu lên tới 34,8 tỷ USD, cao hơn nhiều so với xuất khẩu 16.19 tỷ  USD, dẫn đến mức thâm hụt lên tới 18,6 tỷ USD. Đối với EAEU, cán cân thương mại gần như cân bằng hơn nhưng vẫn nghiêng nhẹ về nhập siêu với mức âm 44,79 triệu USD.

Xu hướng này tiếp tục được thể hiện rõ nét xét trong lũy kế 3 tháng đầu năm 2026. Việt Nam duy trì xuất siêu lớn với EVFTA ở mức 10,57 tỷ USD, CPTPP xuất siêu 3,27 tỷ USD và đặc biệt là UKVFTA, xuất siêu 1,88 tỷ USD.

Trong khi đó, cán cân thương mại với EAEU ở trạng thái thặng dư nhẹ 30,15 triệu USD. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý nhất vẫn là mức nhập siêu rất lớn từ RCEP, lên tới 48,55 tỷ USD, cho thấy sự phụ thuộc đáng kể của Việt Nam vào nguồn nguyên liệu, máy móc và hàng hóa trung gian từ khu vực này.

Nhìn chung, tình hình xuất nhập khẩu của Việt Nam trong quý I/2026 cho thấy một nền kinh tế đang vận hành năng động trong dòng chảy hội nhập, với các Hiệp định FTA tiếp tục đóng vai trò là “đòn bẩy” quan trọng thúc đẩy tăng trưởng thương mại. Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng về xuất siêu tại các thị trường phát triển, thực tế nhập siêu lớn từ khu vực châu Á cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực sản xuất trong nước. Trong giai đoạn tới, việc tận dụng hiệu quả hơn các cam kết FTA, song song với phát triển công nghiệp hỗ trợ, đa dạng hóa nguồn cung và nâng cao giá trị gia tăng của hàng hóa xuất khẩu sẽ là chìa khóa để Việt Nam không chỉ duy trì đà tăng trưởng, mà còn hướng tới một cán cân thương mại bền vững và vị thế vững chắc hơn trong thương mại toàn cầu.

- Xem chi tiết tại đây;

 

Người Thực hiện Thuỳ Ngân