EU siết quy chuẩn bao bì: Áp lực chuyển đổi gia tăng với doanh nghiệp

Quy định (EU) 2025/40 về bao bì đã chính thức có hiệu lực và sẽ bắt đầu được áp dụng từ tháng 8/2026. Quy định mới mở rộng phạm vi kiểm soát sang bao bì, có nghĩa rằng mọi loại bao bì tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, từ bao bì sơ cấp, thứ cấp cho đến bao bì vận chuyển  đều phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về an toàn và môi trường.

Bao bì giờ đây trở thành một phần quan trọng tạo nên giá trị và khả năng cạnh tranh của sản phẩm. Thời gian từ nay đến tháng 8/2026 được xem như “cửa sổ thích ứng cuối cùng”, buộc các doanh nghiệp rà soát toàn bộ hệ thống bao bì hiện có, từ vật liệu, thiết kế đến quy trình sản xuất và khả năng đáp ứng các tiêu chí bền vững. Đây không còn là những điều chỉnh hình thức mà là một quá trình tái cấu trúc toàn diện chuỗi giá trị.

Sau tháng 8/2026, các yêu cầu sẽ được thực thi thông qua hệ thống kiểm soát đa tầng, từ nhà nhập khẩu, nhà phân phối đến các điểm bán lẻ. Việc tuân thủ sẽ không chỉ dựa vào hồ sơ giấy tờ mà còn được kiểm chứng trực tiếp trong quá trình lưu thông sản phẩm. Do đó, doanh nghiệp không đáp ứng đủ tiêu chuẩn về bao bì có thể gặp phải nhiều rủi ro, bao gồm kéo dài thời gian thông quan, phát sinh chi phí kiểm nghiệm, bị yêu cầu điều chỉnh sản phẩm hoặc thậm chí bị từ chối đơn hàng.

Thực tế cho thấy nhiều nhà nhập khẩu EU đã chủ động áp dụng tiêu chuẩn sớm hơn lộ trình chính thức để giảm thiểu rủi ro, khiến áp lực tuân thủ càng trở nên cấp bách. Về lâu dài, quy định này có tính cấu trúc đối với thương mại quốc tế. Từ năm 2030, khả năng tái chế sẽ trở thành điều kiện bắt buộc cho toàn bộ các loại bao bì. Khi đó, những bao bì không thân thiện với môi trường hoặc thiếu minh bạch thông tin sẽ khó có cơ hội tiếp cận thị trường EU.

Đến giai đoạn 2035-2038, khi EU tiếp tục siết chặt yêu cầu về khả năng tái chế ở quy mô công nghiệp, tiêu chuẩn thị trường sẽ trở nên khắt khe hơn đáng kể. Đây sẽ là thời điểm phân hóa rõ rệt giữa các doanh nghiệp: những đơn vị đầu tư bài bản vào công nghệ và vật liệu sẽ chiếm ưu thế, trong khi các doanh nghiệp chỉ đáp ứng ở mức tối thiểu có nguy cơ bị loại khỏi chuỗi cung ứng.

Đáng chú ý, quy định này áp dụng cho toàn bộ sản phẩm có bao bì tiếp xúc thực phẩm, từ nông sản, thủy sản đến thực phẩm chế biến, làm gia tăng cạnh tranh giữa các nhà cung cấp trên toàn cầu khi bao bì trở thành một phần của “chuẩn thị trường mới”.

Trong bối cảnh đó, việc chậm thích ứng không chỉ dẫn đến rủi ro mất đơn hàng trong ngắn hạn mà còn ảnh hưởng đến vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu về dài hạn. Ngược lại, những doanh nghiệp chuyển đổi sớm sẽ có cơ hội nâng cao giá trị sản phẩm và mở rộng thị phần.

Để thích ứng kịp thời với Quy định (EU) 2025/40, doanh nghiệp nên bắt đầu ngay việc rà soát toàn bộ hệ thống bao bì hiện tại, đánh giá từ vật liệu, thiết kế đến quy trình sản xuất. Việc đầu tư vào các giải pháp bao bì thân thiện môi trường, có khả năng tái chế và minh bạch thông tin sẽ giúp giảm rủi ro về kiểm định và thông quan, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường EU. Ngoài ra, việc phối hợp chặt chẽ với nhà nhập khẩu, cập nhật các hướng dẫn áp dụng tiêu chuẩn sớm và thử nghiệm thực tế với sản phẩm sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn, tránh bị động trước các yêu cầu kiểm soát khắt khe từ tháng 8/2026.

 

Người thực hiện: Khánh Huyền