Tổng hợp, phân tích, đánh giá tình hình thực thi hiệp định EVFTA trong hoạt động khẩu Rau quả của Việt Nam sang thị trường EU trong 6 tháng đầu năm 2025

Xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang EU đã tăng hơn 41% so với cùng kỳ năm trước, bất chấp tổng kim ngạch toàn ngành giảm gần 7%.Trong đó, Hà Lan, Đức, Pháp, Ba Lan và Tây Ban Nha là 5 thị trường nhập khẩu lớn nhất trong khối, với mức tăng trưởng dao động 24%-131%. Các mặt hàng đóng góp chính gồm chanh leo, xoài, hạt dẻ cười, dứa và dừa...Đây được coi là tín hiệu tích cực vì EU có nhu cầu lớn đối với trái cây nhiệt đới và Việt Nam cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu. Theo các chuyên gia, trong bối cảnh thị trường Trung Quốc, vốn chiếm tỉ trọng lớn của rau quả Việt Nam, có dấu hiệu chững lại, việc mở rộng sang châu Âu được coi là hướng đi chiến lược nhằm nâng cao giá trị và tính ổn định cho nông sản Việt.

Theo số liệu thống kê từ Hải quan Việt Nam, trong tháng 6/2025, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang các thị trường thuộc EVFTA đạt 47,56 triệu USD, tuy giảm 12,64% so với tháng trước nhưng vẫn tăng trưởng tốt ở mức 56,23% so với cùng kỳ năm 2024. Sự sụt giảm này có thể do một phần nguyên nhân từ yếu tố mùa vụ và áp lực cạnh tranh nội khối.

Tính chung trong 6 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang các thị trường thành viên Hiệp định EVFTA đạt 229,44 triệu USD, tăng 41,64% so với cùng kỳ năm 2024. Đây là mức tăng trưởng đáng ghi nhận trong bối cảnh thương mại toàn cầu vẫn chịu ảnh hưởng từ biến động kinh tế, lạm phát tại châu Âu và căng thẳng địa chính trị kéo dài. Các mặt hàng rau quả chủ lực của nước ta như: Xoài, dứa, thanh long, dừa và chanh leo vẫn đang tiếp tục được người tiêu dùng tại các thị trường châu Âu đón nhận và dần khẳng định được chất lượng và năng lực cung ứng ổn định.

Trong 6 tháng đầu năm 2025, cơ cấu thị trường xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang các quốc gia thành viên Hiệp định EVFTA đã cho thấy nhiều dấu hiệu khởi sắc,Dẫn đầu trong danh sách các thị trường xuất khẩu rau quả chủ lực của Việt Nam sang các thị trường thành viên Hiệp định EVFTA là thị trường Hà Lan, với kim ngạch xuất khẩu trong tháng 6/2025 đạt 20,84 triệu USD, tuy giảm nhẹ 6,63% so với tháng trước, nhưng vẫn ghi nhận mức tăng trưởng 83,3% so với cùng kỳ năm 2024. Tính lũy kế 6 tháng, xuất khẩu rau quả sang Hà Lan đạt 79,73 triệu USD, tăng 33,12% so với cùng kỳ, tiếp tục giữ vị trí là thị trường tiêu thụ rau quả lớn nhất của Việt Nam trong khối EVFTA, chiếm 34,75% tổng kim ngạch xuất khẩu, dù tỷ trọng này đã giảm so với mức 36,97% của cùng kỳ năm trước.

Đứng thứ hai là thị trường Đức, với kim ngạch xuất khẩu rau quả trong tháng 6/2025 đạt 4,76 triệu USD, giảm tới 50,47% so với tháng trước và giảm 15,91% so với cùng kỳ năm trước, một tín hiệu cho thấy nhu cầu tại đây đang có dấu hiệu chững lại trong ngắn hạn. Tuy nhiên, tính chung 6 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu sang Đức vẫn đạt 39,79 triệu USD, tăng 23,5% so với cùng kỳ năm 2024. Mặc dù tỷ trọng xuất khẩu giảm xuống còn 17,34% (so với 19,89% của cùng kỳ), thị trường Đức vẫn đóng vai trò quan trọng trong tổng thể chiến lược thâm nhập thị trường châu Âu của ngành rau quả Việt Nam.

Trong 6 tháng đầu năm 2025, nhóm quả và quả hạch tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu, thể hiện vai trò chủ lực trong cơ cấu mặt hàng nông sản xuất khẩu. Trong tháng 6/2025, kim ngạch xuất khẩu nhóm mặt hàng này đạt 19,96 triệu USD. Dù giảm 17,24% so với tháng trước do yếu tố mùa vụ và biến động thị trường, con số này vẫn ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng 38,03% so với cùng kỳ năm 2024. Lũy kế 6 tháng đầu năm, tổng kim ngạch xuất khẩu quả và quả hạch sang các nước EVFTA đạt 112,96 triệu USD, tăng mạnh 45,03% so với cùng kỳ năm trước. Với tỷ trọng chiếm tới 49,23% trong tổng giá trị xuất khẩu rau quả sang khu vực này,  tăng nhẹ so với mức 48,08% cùng kỳ năm ngoái, nhóm mặt hàng này khẳng định vai trò quan trọng trong chiến lược đẩy mạnh xuất khẩu nông sản vào thị trường cao cấp, yêu cầu khắt khe như EU.

Theo số liệu mới nhất từ Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC), kim ngạch nhập khẩu mặt hàng quả và quả hạch (mã HS 08) của toàn khối EU trong tháng 5/2025 chỉ đạt 3,33 tỷ USD, giảm 45,34% so với tháng trước và giảm 40,49%so với cùng kỳ năm 2024. Mức sụt giảm sâu này phản ánh rõ sự chững lại đột ngột trong nhu cầu tiêu thụ trái cây và quả hạch tại châu Âu. Nguyên nhân có thể lạm phát kéo dài, sức mua suy giảm, và yếu tố mùa vụ ảnh hưởng đến cơ cấu nhập khẩu.

Tuy nhiên, khi nhìn ở góc độ tổng thể trong 5 tháng đầu năm 2025, kim ngạch nhập khẩu mặt hàng quả và quả hạch của EU đạt 35,37 tỷ USD, chỉ giảm nhẹ 0,59% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy rằng mức sụt giảm mạnh trong tháng 5/2025 có thể là hiện tượng nhất thời, thay vì xu hướng dài hạn, đồng thời phản ánh tính ổn định tương đối của thị trường EU đối với nhóm hàng nông sản có hàm lượng dinh dưỡng cao và gắn với nhu cầu tiêu dùng bền vững như trái cây tươi, hạt dinh dưỡng…

Theo số liệu mới nhất từ Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC), trong tháng 5/2025, EU đã nhập khẩu 1,67 tỷ USD mặt hàng rau quả chế biến (mã HS 20), giảm sâu tới 47,51% so với tháng trước và giảm 42,9% so với cùng kỳ năm 2024. Đây là mức sụt giảm rất đáng chú ý, cho thấy xu hướng tiêu dùng thắt chặt chi tiêu tại khu vực này, đồng thời, sự suy giảm cũng có thể đến từ yếu tố mùa vụ hoặc việc các kho phân phối trong nội khối đang điều chỉnh lượng tồn kho sau thời gian tích trữ mạnh mẽ từ các tháng trước. Tuy nhiên, nếu xét theo lũy kế 5 tháng đầu năm 2025, tổng kim ngạch nhập khẩu mặt hàng rau quả chế biến của EU đạt 13,55 tỷ USD, chỉ giảm nhẹ 6,33% so với cùng kỳ.

Dự báo, xu hướng xuất khẩu sẽ dịch chuyển từ rau quả tươi sang sản phẩm chế biến sâu, như nước ép, hoa quả sấy nhằm giảm rủi ro hư hỏng và tận dụng nhu cầu tiêu dùng tiện lợi tại EU. Đồng thời, việc đa dạng hóa thị trường trong khối EVFTA, tập trung không chỉ ở Đức, Hà Lan, Pháp mà mở rộng sang Đông Âu và Bắc Âu, sẽ là hướng đi triển vọng nhờ chi phí cạnh tranh và dư địa thị trường còn rộng mở. Nhìn chung, dù áp lực về chi phí logistics nhưng với đà tăng trưởng ổn định từ đầu năm và sự quyết liệt trong cải thiện chất lượng, xuất khẩu rau quả Việt Nam sang EU được kỳ vọng sẽ duy trì xu hướng tăng trong những tháng cuối năm, đóng góp tích cực vào kim ngạch xuất khẩu nông sản cả nước.

- Xem chi tiết tại đây;

 

Thực hiện: Lê Thị Thanh Thủy